Հայաստանում ընթացող նախընտրական քարոզարշավի ֆոնին Բաքվի կողմից պարբերաբար հնչեցվող պահանջը՝ 300 հազար ադրբեջանցու վերադարձի մասին, դարձել է քաղաքական դիսկուրսի կարևորագույն թեմաներից մեկը։ Այս պահանջը, որը հայ հանրությանը հուզում է, ի հայտ է գալիս որպես Բաքվի կողմից մշակված նախընտրական մարտավարության մի մաս, որի նպատակն է ազդել Հայաստանի ներքաղաքական իրավիճակի վրա։
Իրականում, Խորհրդային մարդահամարների տվյալներով՝ Խորհրդային Հայաստանում բնակվող ադրբեջանցիների թիվը երբեք չի գերազանցել 200 հազարը։ 1979 թվականի մարդահամարի տվյալներով՝ Հայկական ԽՍՀ-ում բնակվում էր 160 հազար, իսկ 1989 թվականի մարդահամարի տվյալներով՝ 84 հազար ադրբեջանցի։
Այս պահանջի հիմքում ընկած է Բաքվի կողմից հայտնի դարձվածքը, թե Ադրբեջանը անկախության առաջին տարիներին բախվել է «Հայաստանից արտաքսված 300 հազար էթնիկ ադրբեջանցիների» տեղավորման խնդրին։ Այս հայտարարությունը, որը հաճախ հնչում է միջազգային ասոցիացիաների և համաժողովների ժամանակ, ոչ թե բացառապես ուղղված է միջազգային լսարանին, այլ ծառայում է որպես Բաքվի կողմից Հայաստանի ներքաղաքական իրավիճակը խորացնելու միջոց։
Ադրբեջանցի քաղաքագետ, Միլլի Մեջլիսի պատգամավոր Ռասիմ Մուսաբեկովը նույնիսկ արդարացնում է Փաշինյանի հայտարարությունները՝ պնդելով, որ դրանք պատասխան են հայ ընդդիմության «հարձակումներին», որոնք փորձում են ներկայացնել, կարծես ընտրություններից հետո Հայաստանի իշխանությունները պատրաստվեն հարյուր հազարավոր ադրբեջանցիների վերադարձին։
Մուսաբեկովի պնդմամբ՝ «300,000 ադրբեջանցիների՝ Հայաստան ենթադրյալ անխուսափելի վերադարձի մասին խոսակցությունները զուտ քարոզչություն են»։ Նա նաև պնդում է, որ Ադրբեջանն այս պահին կենտրոնացած է իր սեփական քաղաքացիների՝ Ղարաբաղ և Արևելյան Զանգեզուրի ազատագրված տարածքներ վերադարձի խնդիրների վրա։
Այս տրամաբանությունը ցույց է տալիս, որ Բաքվի մարտավարությունը նպատակ ունի ոչ թե իրական ադրբեջանցիների վերաբնակեցման, այլ Փաշինյանի քաղաքական դիրքերը ամրապնդելու և նրա հակառակորդներին քննադատելու համար։ Այսպիսով, ադրբեջանական պահանջը դառնում է ընտրական խաղի մի մաս, որի միջոցով Բաքուն փորձում է ազդել Հայաստանի ներքաղաքական դինամիկայի վրա։
